استادیوم فوتبال Empower Field at Mile High که در ArcGIS Pro از شرکت Esri با استفاده از 3D Gaussian Splats به تصویر کشیده شده است. شرکت Esri در حال همکاری با Khronos Group برای پشتیبانی از 3D Gaussian Splat در استاندارد glTF است.
پشتیبانی از 3D Gaussian Splatting در glTF، یک استاندارد پرکاربرد برای داراییهای سهبعدی، در حال اضافه شدن است. این گام مهم توسط Khronos Group، نهاد مسئول استانداردهای گرافیکی، و با همکاری Open Geospatial Consortium و متخصصان ژئوفضایی همچون Niantic Spatial، Cesium و Esri برداشته شده است. هدف از این همکاری، ایجاد یک چارچوب استاندارد برای رمزگذاری و به اشتراکگذاری 3D Gaussian Splats است که در ابتدا از طریق دو افزونه آزمایشی جدید glTF پیادهسازی خواهد شد. این تحول نویدبخش آیندهای روشنتر برای بازسازی سهبعدی و نمایش واقعگرایانه اشیاء و محیطها در فضای دیجیتال است.
3D Gaussian Splatting یک روش نوین و بسیار کارآمد برای بازسازی اشیاء و محیطهای دنیای واقعی از طریق مجموعهای از تصاویر یا ویدئوهای منبع و رندر کردن آنها به صورت سهبعدی است. این فناوری، که به سرعت در حال محبوبیت است، رویکردی متفاوت از فتوگرامتری سنتی ارائه میدهد.
مانند فتوگرامتری، فرآیند با تولید یک “ابر نقطه” (point cloud) از مجموعهای از عکسهای منبع آغاز میشود. با این حال، به جای تبدیل این ابر نقطه به یک مش (mesh) دارای بافت، 3D Gaussian Splatting آن را به مجموعهای از بیضیهای شفاف یا ‘gaussians’ تبدیل میکند. این تبدیل با استفاده از یادگیری ماشین (Machine Learning) صورت میگیرد تا رنگ صحیح برای هر یک از این گاوسیها تعیین شود. نتیجه نهایی، یک نمایش سهبعدی از شیء یا محیط اسکن شده است که به سرعت رندر میشود.
فرمت glTF (Graphics Language Transmission Format) به عنوان “JPEG سهبعدی” شناخته میشود و به طور گستردهای در برنامههای وب (web) و واقعیت افزوده (AR) مورد استفاده قرار میگیرد. این فرمت به گونهای طراحی شده است که حجم داراییهای سهبعدی را به حداقل برساند و نیاز به پردازش برای باز کردن آنها را کاهش دهد.
پشتیبانی از 3D Gaussian Splatting در glTF یک جایگزین کارآمدتر برای فرمتهای سنتی مانند PLY است که معمولاً برای انتقال دادههای 3DGS بین برنامهها استفاده میشود. ادغام 3DGS با glTF، فرآیند انتقال و نمایش محتوای سهبعدی را به میزان قابل توجهی سادهتر و بهینهتر خواهد کرد.
Khronos Group، که نقش محوری در توسعه استانداردهای باز برای گرافیک و محاسبات موازی دارد، با شرکای قدرتمندی برای استانداردسازی 3D Gaussian Splats همکاری میکند. این شرکا شامل Open Geospatial Consortium، و شرکتهای پیشرو در زمینه ژئوفضایی یعنی Niantic Spatial، Cesium و Esri هستند. هدف این همکاری، ایجاد یک چارچوب استاندارد و یکپارچه است که امکان رمزگذاری، ذخیرهسازی و به اشتراکگذاری کارآمد 3D Gaussian Splats را فراهم آورد. این استانداردسازی برای تضمین سازگاری و قابلیت همکاری بین ابزارهای مختلف حیاتی است.
در قلب رویکرد Khronos Group و شرکایش، فرمت SPZ قرار دارد. SPZ یک فرمت فایل متنباز است که توسط Niantic Spatial توسعه یافته و قادر است 3D Gaussian Splats را تا 90% فشرده کند، در حالی که وفاداری بصری را حفظ میکند. این میزان فشردهسازی برای بهینهسازی عملکرد در برنامههای کاربردی وب و واقعیت افزوده بسیار مهم است.
Khronos 3D Formats Working Group در حال توسعه دو افزونه جدید است که هدف آنها استانداردسازی تحویل Gaussian Splats در داراییهای glTF است. یکی از این افزونهها، ساختار ذخیرهسازی 3D Gaussian Splats را در glTF تعریف میکند، در حالی که دیگری امکان ذخیرهسازی و استریمینگ (streaming) با استفاده از فرمت SPZ را فراهم میآورد. این افزونهها “پیشرو” توصیف شدهاند و مسیر اصلی را برای پشتیبانی طولانیمدت از 3D Gaussian Splatting در glTF هموار میکنند.
در تاریخ 4 فوریه 2026، Khronos Group از کاندیدای انتشار برای افزونه KHR_gaussian_splatting خبر داد. این اولین از دو افزونهای است که در بالا ذکر شد و نحوه ذخیرهسازی دادههای 3D Gaussian Splatting را در فایلهای glTF تعریف میکند.
این افزونه، پریمیتو مش glTF 2.0 را برای نمایش ویژگیهای 3DGS گسترش میدهد، از جمله موقعیت (position)، جهتگیری (orientation) و مقیاس (scale) هر Gaussian، و همچنین رنگ (color) و کدری (opacity) آن. این به این معنی است که نرمافزارهایی که از فایلهای glTF 2.0 پشتیبانی میکنند، قادر خواهند بود دادههای 3DGS را وارد کرده و دوربینها و انیمیشنها را حفظ کنند، حتی اگر نتوانند splatها را مستقیماً نمایش دهند، دادهها به صورت یک ابر نقطه (point cloud) نمایش داده میشوند.
پست اخیر وبلاگ Khronos Group مستقیماً نام افزونه دوم، KHR_gaussian_splatting_compression_spz، را که برای فشردهسازی دادههای 3DGS در فرمت SPZ است، ذکر نکرده است. با این حال، به یک جایگزین دیگر با استفاده از فرمت L-GSC شرکت Qualcomm اشاره شده است. این نشاندهنده تلاش برای ارائه چندین گزینه فشردهسازی به منظور افزایش انعطافپذیری و کارایی است.
استانداردسازی 3D Gaussian Splatting در glTF مزایای فراوانی را برای اکوسیستم سهبعدی به ارمغان میآورد:
اضافه شدن 3D Gaussian Splats به استاندارد glTF یک نقطه عطف مهم در تکامل بازسازی و رندر سهبعدی است. این حرکت، با حمایت قوی Khronos Group و شرکای صنعتیاش، زمینه را برای توسعه ابزارهای قدرتمندتر و تجربیات سهبعدی فراگیرتر در وب، واقعیت افزوده و فراتر از آن فراهم میکند. با پیشرفت این افزونهها و پذیرش گستردهتر آنها، میتوان انتظار داشت که 3D Gaussian Splatting به یک عنصر جداییناپذیر در گردش کار سهبعدی تبدیل شود و روش تعامل ما با محتوای دیجیتال را متحول کند.
3D Gaussian Splatting روشی نوین برای بازسازی اشیاء سهبعدی از تصاویر دو بعدی است. برخلاف فتوگرامتری که یک ابر نقطه را به یک مش با بافت تبدیل میکند، 3DGS ابر نقطه را به مجموعهای از بیضیهای شفاف (گاوسیها) تبدیل میکند که با یادگیری ماشین رنگ و خصوصیات آنها تعیین میشود. این روش امکان رندر سریعتر و ثبت جزئیات پیچیدهتر مانند ساختارهای نازک یا مواد بازتابنده را فراهم میکند.
Khronos Group با همکاری شرکای صنعتی، به دنبال استانداردسازی و بهینهسازی فرمت برای 3D Gaussian Splats است. glTF به دلیل ماهیت فشرده و کارآمد خود برای برنامههای وب و AR، بهترین گزینه برای این استانداردسازی است. این اقدام قابلیت همکاری را افزایش میدهد، حجم فایلها را کاهش میدهد و پذیرش گستردهتر این فناوری نوین را تسهیل میکند.
دو افزونه اصلی در حال توسعه هستند. افزونه KHR_gaussian_splatting ساختار ذخیرهسازی دادههای 3DGS (مانند موقعیت، جهتگیری، مقیاس، رنگ و کدری گاوسیها) را در فایلهای glTF تعریف میکند. افزونههای دیگر مانند KHR_gaussian_splatting_compression_spz (یا L-GSC) برای فشردهسازی این دادهها طراحی شدهاند تا انتقال و بارگذاری آنها سریعتر و کارآمدتر انجام شود.
